CURSUS : stereografie: stereo zien: shutterbril
Shutter-brillen
Shutterbril - actieve 3D-bril
Interlaced shutter glasses
Deze techniek is gebaseerd op de manier waarop een TV-beeld wordt opgebouwd, namelijk "interlaced". Interlaced of rastering wil zeggen dat het beeld wordt opgebouwd uit twee deelbeelden: het even raster bestaande uit alle even lijnen en het oneven raster bestaande uit alle oneven lijnen.
Eerst komen alle even lijnen op het scherm, vervolgens alle oneven lijnen vervolgens terug alle even lijnen etc... In dit aan een snelheid van 50 rasters per seconde of 25 beelden per seconde (PAL). Aan deze snelheid zien we echter niet deze verschillende raster maar krijgen we de indruk van één beeld.
Door het linker en rechter stereobeeld elk in één raster te stoppen (vb even links en oneven rechts) wordt het linkerbeeld afwisselend met het rechterbeeld getoond. Als we nu een speciale bril dragen waarvan het linkerglas donker wordt bij het ene raster en transparant bij het andere raster en voor het andere oog net het omgekeerde, dan kunnen we het 3D beeld waarnemen. Voor deze speciale bril gebruikt men LCD (Liquid Crystal Display) glazen. Deze glazen bevatten vloeibare kristallen. Door een kleine spanning/geen spanning op deze glazen te plaatsen kunnen we de kristallen afwisselend richten/willekeurig plaatsen, waardoor we afwisselend een transparant/ondoorzichtig glas hebben. Men moet er enkel voor zorgen dat de bril gelijktijdig loopt met het TV scherm.
Het menselijk oog heeft een 25-tal beelden per seconde nodig om een bewegend beeld vloeiend waar te nemen. Vandaar dat men dit als standaard nam voor het aantal beelden voor televisie (PAL=25 beelden per sec. (europees) en NTSC=30 bps (Amerikaans en Japans)). Gaat men echter 25 beelden per seconde op het scherm brengen dan krijgen we last van flikkering, een soort "onrustig" beeld. Toen (we spreken 1ste helft 20ste eeuw) had men de oplossing gevonden om het beeld in twee deelbeelden (rasters) te herleiden, het gevolg was dat we 50 deelbeelden per seconde op het scherm kregen en de flikkering aanzienlijk vermindert was. Dit was niet de beste manier, echter wel de goedkoopste om flikkering op te lossen.
In de stereografie heeft men van deze nood een deugd kunnen maken met 3D interlaced brillen. Vooral daar in de beginjaren ook veel computermonitoren op het interlaced principe werkten.
De techniek staat niet stil en tegenwoordig tracht men interlaced volledig te bannen van het computerscherm, schermfrequenties van 70 tot 85 Hz (beeldopbouwen per seconde) zijn geen rariteit meer en vooral het wegvallen van de interlaced mode levert een nog rustiger beeld op. Ook televisies moeten eraan geloven, denk maar aan de "100Hz" televisies die een veel rustiger beeld opleveren. Je 3D interlaced brilletje kun je hierbij wel vergeten...
Met het grotendeels wegvallen van het interlaced systeem
(vooral bij computermonitoren) gebruikt men nieuwere systemen om 3D
beelden, nog steeds met het LCD brilleje te kunnen waarnemen.
Zo hebben we:
Page flipping: In de plaats van elk beeld in een raster te plaatsen (interlaced), gaan we elk beeld in een volledig beeld steken en deze twee beelden vlug met elkaar laten wisselen.
Sync doubling
Line blanking
In het ene volledige beeld gaat men de
even lijnen zwart maken en in het andere beeld de oneven lijnen.
Door op deze twee beelden nu page-flipping toe te passen krijgen we
hetzelfde effect alsof we met interlaced werken.
Een aantal ’fabrikanten?’ van shutter-brillen: